Dưới đây là câu trả lời ngắn gọn cho 5 câu hỏi, kèm dẫn chiếu tới các tài liệu mà bạn có trong thư mục LAW THI LẠI.
(Tớ chỉ trích dẫn khi trong tài liệu có thông tin trực tiếp; nếu câu trả lời dựa trên kiến thức nền chung nhưng phù hợp với nội dung học phần của bạn, tớ sẽ ghi rõ.)

1. Những nguyên tắc mà Tòa ICJ áp dụng khi xử lý tranh chấp giữa các quốc gia

Dựa trên Statute of the ICJ – Article 38 (được nêu trong tài liệu:

• Współczesne tendencje_zajęcia 1.pdf)

Các nguyên tắc chính ICJ dùng gồm:
• Điều ước quốc tế (treaties)
• Tập quán quốc tế (customary international law)
• Các nguyên tắc pháp luật chung (general principles of law)
• Án lệ và học thuyết (subsidiary means)
• Có thể xử ex aequo et bono nếu các bên đồng ý

2. Các hình thức bảo vệ dành cho người di tản nội địa (IDPs)
Theo tài liệu:

• Prawo międzynarodowe i ochrona migrantów – wyzwania migracji klimatycznych (Obywatelstwo, ochrona dyplomatyczna i konsularna, uchodźcy oraz migranci)_PL.pdf

Người IDPs không rời khỏi lãnh thổ quốc gia → không được hưởng cơ chế tị nạn quốc tế như người tị nạn, nhưng được bảo vệ bởi:
• Luật nhân quyền quốc tế (áp dụng mọi lúc)
• Luật nhân đạo quốc tế nếu đang có xung đột (Geneva Conventions – bảo vệ dân thường)
• Các nguyên tắc Hướng dẫn về Di tản Nội địa (Guiding Principles on Internal Displacement)
• Nghĩa vụ quốc gia trong việc bảo vệ công dân khỏi chiến tranh, thiên tai, bạo lực
• Hỗ trợ nhân đạo từ UN OCHA/UNHCR và tổ chức quốc tế (không làm mất đi vai trò chính của Nhà nước)

3. Case study tranh chấp Hà Lan – Nga về tàu Arctic Sunrise, và loại tranh chấp pháp lý

Tài liệu liên quan:

• Spory dotyczące suwerenności nad terytorium morskim państwa – sprawa Arctic Sunrise (1).pdf

Tóm tắt:
• Tàu Arctic Sunrise của Greenpeace (treo cờ Hà Lan) bị Nga bắt giữ gần giàn khoan ở vùng biển Bắc Cực năm 2013.
• Hà Lan kiện Nga theo UNCLOS.
• Tòa Trọng tài ITLOS yêu cầu Nga thả tàu và thủy thủ đoàn. Nga không tham gia tố tụng nhưng vẫn bị ràng buộc theo UNCLOS.

Loại tranh chấp:
→ Tranh chấp pháp lý về quyền tài phán và tự do hàng hải theo UNCLOS (law of the sea dispute).
Liên quan đến: EEZ, quyền thực thi pháp luật của quốc gia ven biển, quyền tự do hàng hải của tàu treo cờ quốc gia khác.

4. Liên Hợp Quốc áp dụng khái niệm "Trách nhiệm bảo vệ" (R2P) ở mức nào?

Tài liệu:

• 2005 Summit Outcome Document (1).pdf

• 60. Grzebyk_Miejsce interwencji zbrojnej w koncepcji R2P (1).pdf

Mức độ áp dụng R2P của LHQ:
• Mức 1: Trách nhiệm của từng quốc gia bảo vệ dân khỏi 4 tội ác lõi (genocide, war crimes, ethnic cleansing, crimes against humanity).
• Mức 2: Cộng đồng quốc tế hỗ trợ ngoại giao, nhân đạo, năng lực.
• Mức 3 (hiếm): Hành động tập thể qua HĐBA theo Chương VII khi quốc gia sở tại “manifestly failing”.
– Ví dụ duy nhất thực sự dùng biện pháp quân sự theo R2P: Libya 2011 (UNSC Res. 1973), được phân tích trong tài liệu của Grzebyk.

Không có cái gọi là “được tự động dùng vũ lực vì R2P”; luôn phải qua HĐBA.

5. Câu hỏi về Hoa Kỳ – Venezuela trong việc sử dụng vũ lực

Trong thư mục bạn có tài liệu về hạn chế sử dụng vũ lực:

• PMP_użycie siły (1).pdf

• [Article 2(4) phân tích – Wippman, Franck, Henkin](fabric://98787246-f318-4f25-b9c0-5ef3b2698b66 ; fabric://bd94dfcc-83bb-4934-b6f3-0afe7abaa443)

Quan hệ Mỹ – Venezuela thường xoay quanh:
• Các đe dọa can thiệp “vì dân chủ”
• Biện pháp trừng phạt kinh tế
• Khẳng định “mọi lựa chọn đều có thể” từ phía Mỹ

Dựa trên luật quốc tế và tài liệu về cấm dùng vũ lực (Art. 2(4) UN Charter) và phân tích trong tài liệu của Franck/Henkin:
→ Mỹ không thể hợp pháp dùng vũ lực chống Venezuela trừ khi:

1. Có ủy quyền của HĐBA LHQ (không có)

1. Tự vệ theo Điều 51 – phải có “armed attack” từ Venezuela (không có)

1. Yêu cầu hỗ trợ từ chính phủ hợp pháp Venezuela (không xảy ra)

=> Mọi đe dọa sử dụng vũ lực của Mỹ với Venezuela đều không phù hợp với Điều 2(4) Hiến chương LHQ và được xem như vi phạm cấm đe dọa dùng vũ lực.

Nếu Minnie muốn tớ tổng hợp các câu này thành flashcard, bản tóm tắt ngắn hơn, hoặc bài học ôn thi theo dạng sơ đồ thì cứ bảo tớ nhé!